บทเรียน 1 ปีในการทำงานเพื่อลดการตั้งครรภ์ของวัยรุ่นในเขตหนองแขม กรุงเทพฯ คนทำงานยืนยันเป็นเสียงเดียวว่า งานจะสำเร็จหากทุกหน่วยงานที่เกี่ยวข้องทำงานแบบบูรณาการ ไม่ต่างคนต่างทำ

          สถิติการตั้งครรภ์ของวัยรุ่นไทยปี 57 ในกลุ่มอายุ 10 -19 ปี พบมีการตั้งครรภ์และคลอดบุตรทั้งสิ้น 115,491 ราย ในกรุงเทพฯ พบอัตราการตั้งครรภ์และคลอดบุตรสูงในกลุ่มช่วงวัยดังกล่าว โดยพบที่จำนวน 43 คนต่อประชากร 1,000 คน ซึ่งเขตหนองแขมเป็นพื้นที่ที่พบการตั้งครรภ์ในวัยรุ่นมากที่สุด เนื่องจากเป็นแหล่งโรงงานอุตสาหกรรม และเป็นพื้นที่เชื่อมต่อกับจังหวัดใกล้เคียง จึงทำให้มีวัยรุ่นเข้ามาทำงานเป็นจำนวนมาก

จากการเสวนาสั้น ๆ ในงานเปิดตัวโครงการป้องกันและแก้ไขการตั้งครรภ์ในวัยรุ่นพื้นที่กรุงเทพมหานคร หัวข้อ 1 ปี กับ 9 ภารกิจ บทเรียนเขตหนองแขม” พบว่าหน่วยงานต่าง ๆ ที่มีภารกิจในการคลี่คลายสถานการณ์การตั้งครรภ์วัยรุ่นไม่ได้นิ่งนอนใจ แต่จับมือรวมพลังขับเคลื่อนการทำงานในทุกภาคส่วน ซึ่งการดำเนินงานเพื่อลดการตั้งครรภ์วัยรุ่นของเขตหนองแขมเริ่มต้นจากโรงพยาบาลหลวงพ่อทวีศักดิ์ ชุตินฺธโร อุทิศ

          นายแพทย์สุขสันต์ กิตติศุภกร ผู้อำนวยการโรงพยาบาลตากสิน อดีตผู้อำนวยการโรงพยาบาลหลวงพ่อทวีศักดิ์ฯ กล่าวว่า การทำงานในเรื่องนี้เกิดจากนโยบายที่ได้รับจากรองผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร ให้ช่วยคลี่คลายสถานการณ์การตั้งครรภ์วัยรุ่นที่เกิดขึ้นเป็นจำนวนมากในเขตหนองแขม โดยในส่วนกลางมีการติดตามการดำเนินงานอยู่เป็นระยะ ๆ พร้อมเชื่อมโยงหน่วยงานที่เกี่ยวข้องให้โรงพยาบาลได้รู้จัก และพื้นที่เขตหนองแขมภาคชุมชนยังมีความเข้มแข็ง มีความร่วมมือกันในทุกภาคส่วน ไม่ว่าจะเป็นสถานประกอบการ โรงเรียน สถานีตำรวจ ฯลฯ จึงทำให้โรงพยาบาลสามารถขับเคลื่อนโครงการให้เข้าไปเป็นส่วนหนึ่งของชุมชนได้

การทำงานเชิงรุกจากโรงพยาบาลลงสู่ชุมชนนั้น แพทย์หญิงจรรยา เจนประเสริฐ หัวหน้ากลุ่มงานเวชศาสตร์ชุมชนและเวชศาสตร์ผู้สูงอายุ โรงพยาบาลหลวงพ่อทวีศักดิ์ฯ กล่าวว่า การตั้งครรภ์วัยรุ่นถือเป็นหนึ่งในงานป้องกันของเวชศาสตร์ชุมชน โดยโรงพยาบาลมีคลินิกวัยรุ่นและโรงเรียนพ่อแม่  และพยายามเข้าถึงภาคีเครือข่ายที่จะทำให้งานประสบความสำเร็จ เช่น กลุ่มเยาวชน ครู กลุ่มครอบครัวในชุมชน ฯลฯ เมื่อมีคำสั่งจากส่วนกลาง พร้อมมีช่องทางหรือเครือข่ายในการทำงานด้วย ก็ถือเป็นประโยชน์ต่อการทำงานในพื้นที่ที่จะบูรณาการงานต่าง ๆ เข้าด้วยกัน ซึ่งสำนักงานเขตหนองแขมถือเป็นหนึ่งในเครือข่ายดังกล่าว ส่วนการทำงานเชิงรับ โรงพยาบาลก็ต้องดูแลวัยรุ่นที่ตั้งครรภ์ทั้งแม่และเด็กให้มีคุณภาพชีวิตที่ดีต่อไป

เมื่อนโยบายจากกรุงเทพมหานครส่งตรงถึงทุกหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง นายอภิรมย์ จันทรกุล ผู้ช่วยผู้อำนวยการเขตหนองแขม กล่าวถึงเรื่องนี้ว่า เมื่อทราบถึงนโยบายและได้รับการติดต่อจากโรงพยาบาล และศูนย์สาธารณสุข สำนักงานเขตได้มีการดำเนินการทันที แม้การทำงานในครั้งแรกจะไม่บรรลุตามเป้าหมาย แต่เมื่อมีการเชื่อมเครือข่ายประสานงานกับคนทำงานในพื้นที่ และนำภารกิจ 9 ด้านมาเป็นกรอบในการขับเคลื่อน โดยสำนักงานเขตรับหน้าที่ในการขับเคลื่อนกลไกทั้งหมดแบบบูรณาการ รวมถึงกระตุ้นให้ทุกหน่วยงานที่เกี่ยวข้องมีส่วนร่วมในการทำงานครั้งนี้อีกด้วย

ประสบการณ์ในการทำงาน 1 ปีที่ผ่านมาของเขตหนองแขมแม้จะมีการขับเคลื่อนอย่างเข้มแข็ง แต่ก็พบปัญหาหรืออุปสรรคระหว่างการทำงาน เนื่องจากทุกหน่วยงานในพื้นที่ต่างรับนโยบายเรื่องการตั้งครรภ์วัยรุ่นจากหน่วยงานต้นสังกัดของตนเอง หากไม่มีการเชื่อมหรือบูรณาการเข้าด้วยกัน การทำงานก็อาจจะดำเนินไปแบบต่างคนต่างทำ การที่สำนักงานเขตเข้ามาเป็นเจ้าภาพเพื่อขับเคลื่อนการทำงาน โดยเป็นตัวกลางคอยประสาน เชื่อมโยงการทำงานของหน่วยงานต่าง ๆ ที่ดำเนินการตามภารกิจของตนเอง โดยมีเป้าหมายเดียวกันคือลดการตั้งครรภ์ในวัยรุ่น ซึ่งจะเป็นตัวอย่างให้กับพื้นที่อื่น ๆ ที่กำลังขับเคลื่อนการทำงานในประเด็นนี้

วลีหนึ่งที่ทั้ง 3 ท่านกล่าวเหมือนกันหากต้องการให้การทำงานประสบความสำเร็จคือ “ทุกหน่วยงานที่เกี่ยวข้องต้องบูรณาการการทำงานร่วมกัน ไม่ต่างคนต่างทำ”